Lazer(laser) aslında bir kısaltmadır. Lazer(laser), İngilizce light amplification by stimulated emission of radiation’un (uyarılmış radyasyon yayılımı ile ışığın guclenmesi) baş harflerinden ismini almıştır. Kristallerin veya gazların atomlarındaki elektronlar, bir elektrik akımından veya başka bir lazerden enerji emdiğinde ve hareketlendiğinde lazer oluşur.
Hareketli elektronlar, duşuk enerjili bir yorungeden daha yuksek enerjili bir yorungeye hareket ederler. Elektronlar normal konumlarına donduklerinde foton(ışık ışını) yayarlar. Bu fotonların hepsi aynı dalga boyundadır ve tutarlıdır. Yani ışık dalgalarının tepe ve cukur noktaları aynıdır. Gorunur bolgedeki sıradan bir ışık, farklı dalga boyları icerir ve tutarlı değildir.

Lazer, dalga boyu farkından başka, ışığın yayılım şekli ile de normal ışıktan farklıdır. Lazer ışığı, tek bir doğrultuda yayılır. Normal ışık ışınları ise dağınık bir şekilde yayılırlar. Lazer ışığı tutarlı ve tek doğrultuda hareketi ile normal ışıktan farklı olarak cok uzak mesafelere kadar ulaşabilir.
Cok buyuk bir lazer tesisi olan The National Ignition Facility’de (NIF), dev flaşlarla oluşturulan beyaz ışıkların yanıp sonmesi, buyuk lazer cam levhalardaki elektronları saniyenin sadece bir milyonda biri kadar kısa bir surede daha yuksek enerjili bir duruma getirirler. Hareketli elektronların enerjisi, kucuk bir lazer ışığı darbesi ile cam plakalara yonlendirilir. Bu lazer darbesi, elektronları daha duşuk veya topraklanmış enerji durumlarına duşmeye teşvik eder ve tam olarak aynı dalga boyunda lazer foton bu şekilde elde edilir.
Cam levhalar ve ana amplifikator, duşuk enerjili lazer darbesini hapseder. Cam amplifikatorun her iki ucundaki aynalar, fotonların camda ileri ve geri hareket etmesine neden olarak daha fazla elektronun daha duşuk enerjili hale gecmesine ve fotonlar yaymasını sağlar. Bu işlem sayesinde ayna dalga boyunda ve aynı yonde cok sayıda foton elde edilir.

Mikrocip boyutundaki lazerlerden, uc futbol sahası buyukluğundeki NIF’e kadar lazerler, bircok alan ve buyuklukte kullanılabilir. Lazerler, CD, DVD oynatıcılar, metal kesme makineleri, olcum sistemleri, goz ve estetik ameliyatlarına kadar bircok alanda kullanılmaya devam ediyor. Erken donem lazerleri 10.000 Watt gucunde olabilirken, modern lazerler bundan milyarca kat daha guclu olabilirler. Bilim insanları, NIF’in 500 trilyon watt’tan fazla guc uretme yeteneği olduğunu gosterdiler.
Kristal lazer gibi bazı lazerler, kısa ışık darbeleri yayarlar. Helyum neon gazı lazerleri gibi lazerler ise surekli ışık yayabilirler. NIF, kristal lazerler gibi bir saniyenin milyarda biri kadar suren ışık atımları yayıyor.
Lazer ışığı illa ki gorunur dalga boyunda olmak zorunda değildir. NIF’te uretilen ışınlar, gorunmez kızılotesi ışık olarak başlar ve daha sonra yeşil ışığa donuşturulmek uzere ozel optiklerden gecirilir.